การสังเคราะห์ข้อมูลผลงาน อสม. ดีเด่นระดับชาติ
และ อสม.ดีเยี่ยม



กลุ่มของผลงาน  การจัดการสุขภาพชุมชน อสม. ดีเยี่ยม     ปีที่ได้รับรางวัล พ.ศ.๒๕๕๗

ชื่อผลงาน  การส่งเสริมและสนับสนุนการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ ต.นาโยงเหนือ อ.นาโยง จ.ตรัง

สาขาที่เด่นของผลงาน  สาขานมแม่สายใยรักแห่งครอบครัว

เจ้าของผลงาน (อสม.)  นางสุดารัตน์ จันทร์ทอง

สถานที่ติดต่อ   บ้านเลขที่ ๒๕๓ หมู่ ๖ ต.นาโยงเหนือ อ.นาโยง จ.ตรัง

บทคัดย่อ

ผลงานของอสม.ดีเยี่ยมชิ้นนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อดำเนินกิจกรรมและโครงการต่างๆภายใต้บริบทนมแม่สายใยรักแห่งครอบครัว ณ พื้นที่บ้านหมู่ ๖ ต.นาโยงเหนือ อ.นาโยง จ.ตรัง ตั้งแต่ พ.ศ.๒๕๕๒ จนถึง ๒๕๕๖ ดังมีผลสำเร็จคือ มีการดำเนินกิจกรรมและโครงการต่างๆเพื่อสนับสนุนการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ การดูแลอนามัยแม่และเด็ก หญิงตั้งครรภ์ และหญิงวัยเจริญพันธุ์ เช่น พลังพ่อแม่พลิกวิกฤตสู่โอกาส (๒๕๕๒) การเรียนรู้แต่ในครรภ์ (๒๕๕๒) การเตรียมความพร้อมก่อนการครองคู่ (๒๕๕๒) การทักทอสายใยจากใจแม่สู่ลูก (๒๕๕๓) เด็กไทยสานใยรัก (๒๕๕๓) ใบลานสานใยรัก (๒๕๕๓) แม่อาสาสานใส่ใจสานใยรักเพื่อครอบครัว (๒๕๕๔) การออกกำลังกายเพื่อสุขภาพคนสามวัย (๒๕๕๔) สานใจแม่อาสาสู่ชุมชน (๒๕๕๕) รักและห่วงใยใส่ใจแต่ในครรภ์ (๒๕๕๕) และ โรงเรียนพ่อแม่ดูแลหญิงตั้งครรภ์ (๒๕๕๖) รวมทั้งการดำเนินกิจกรรมนมแม่สายใยรักแห่งครอบครัวอย่างต่อเนื่อง เช่น การสำรวจหญิงตั้งครรภ์และการเยี่ยมหญิงหลังคลอดบุตร การชักชวน ปกป้อง และเฝ้าระวังให้แม่เลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียวเป็นระยะเวลาอย่างน้อย ๖ เดือน และการส่งต่อแม่ที่มีปัญหาหลังคลอดบุตรให้กับโรงพยาบาล รวมทั้งการดูแลทารกแรกเกิด การประชาสัมพันธ์และให้ความรู้กับกลุ่มนักเรียนอายุ ๑๐-๑๕ ปี และ กลุ่มหญิงวัยเจริญพันธุ์อายุไม่เกิน ๒๐ ปี อันส่งผลให้ หญิงวัยเจริญพันธุ์และหญิงตั้งครรภ์มีการเตรียมความพร้อมที่จะเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ และมีการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างกว้างขวางในชุมชน สุขภาพและคุณภาพชีวิตของหญิงวัยเจริญพันธุ์ หญิงตั้งครรภ์ หญิงหลังคลอด และทารก ได้รับการดูแลและมีพัฒนาการที่ดี

สถานการ์และความสำคัญของปัญหา

ตำบลนาโยงเหนือ อ.นาโยง จ.ตรัง เป็นตำบลขนาดกลางที่ชาวบ้านส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม (สวนยาง) และทำมาค้าขาย เนื่องจากวิถีชีวิตของชาวบ้านที่เร่งรีบมากขึ้น ส่งผลให้อัตราการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่มีสัดส่วนที่ลดลงมาโดยตลอด สอดคล้องกับระยะเวลาของการให้นมแม่ ในหญิงหลังคลอดที่เลี้ยงลูกด้วยนมแม่ ที่มีระยะเวลาสั้นลง ไม่ถึง ๖ เดือน ในฐานะที่ อสม.เจ้าของผลงานชิ้นนี้เป็นผู้ที่ทำงานคลุกคลีกับอนามัยแม่และเด็ก ณ เจ้าหน้าที่ประจำศูนย์สามวัยสายใยรักแห่งครอบครัวนาโยงเหนือ โรงพยาบาลนาโยงเหนือ ผนวกกับบทบาทของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อมส.) ที่มีพันกิจรับผิดชอบการสาธารณสุขมูลฐานของชุมชน จึงเกิดแรงบันดาลใจที่จะขับเคลื่อนกิจกรรมและโครงการต่างๆที่เกี่ยวกับนมแม่สายใยรักแห่งครอบครัว เพื่อส่งเสริมให้มีการกินนมแม่อย่างกว้างขวาง รวมทั้งการดูแลอนามัยและคุณภาพชีวิตของหญิงวัยเจริญพันธุ์ หญิงตั้งครรภ์ หญิงหลังคลอดบุตร และทารก อย่างเป็นรูปธรรม

แนวคิดในการดำเนินการ/กรอบแนวคิด

ดำเนินกิจกรรมและโครงการต่างๆในบริบทนมแม่สายใยรักแห่งครอบครัว ในพื้นที่หมู่ ๖ ต.นาโยงเหนือ อ.นาโยง จ.ตรัง พ.ศ.๒๕๕๒-๒๕๕๖

วัตถุประสงค์

ดำเนินกิจกรรมและโครงการต่างๆในบริบทนมแม่สายใยรักแห่งครอบครัว เพื่อพัฒนาสุขภาพและคุณภาพชีวิตของหญิงวัยเจริญพันธุ์ หญิงตั้งครรภ์ หญิงหลังคลอดบุตร และทารก ณ พื้นที่หมู่ ๖ ต.นาโยงเหนือ อ.นาโยง จ.ตรัง

วิธีการ/ขั้นตอน/กระบวนงาน

แผนดำเนินงาน วางแผนดำเนินกิจกรรมและโครงการต่างๆร่วมกับ เจ้าหน้าที่สาธารณสุขศูนย์สามวัยสายใยรักแห่งครอบครัวนาโยงเหนือ โรงพยาบาลนาโยงเหนือ และองค์การบริหารส่วนตำบลนาโยงเหนือ

การดำเนินงาน ออสม.เจ้าของผลงานเป็นหัวหน้าโครงการต่างๆ และเป็นผู้นำการขับเคลื่อนกิจกรรมร่วมกับชาวบ้าน ประสานการทำงานร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

การประเมินผลสำเร็จของผลงาน

วิธีการประเมินผลสำเร็จ (การเก็บรวบรวมข้อมูล ฯลฯ) กิจกรรมและโครงการต่างๆในบริบทนมแม่สายใยรักแห่งครอบครัว ที่มีการดำเนินการเป็นประโยชน์ต่อหญิงวัยเจริญพันธุ์ หญิงตั้งครรภ์ หญิงหลังคลอดบุตร และทารก ที่เป็นรูปธรรม

ผลผลิตที่เกิดขึ้น
• มีการดำเนินโครงการต่างๆเพื่อสนับสนุนการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ การดูแลอนามัยแม่และเด็ก หญิงตั้งครรภ์ และหญิงวัยเจริญพันธุ์ อย่างต่อเนื่อง เช่น พลังพ่อแม่พลิกวิกฤตสู่โอกาส (๒๕๕๒) การเรียนรู้แต่ในครรภ์ (๒๕๕๒) การเตรียมความพร้อมก่อนการครองคู่ (๒๕๕๒) การทักทอสายใยจากใจแม่สู่ลูก (๒๕๕๓) เด็กไทยสานใยรัก (๒๕๕๓) ใบลานสานใยรัก (๒๕๕๓) แม่อาสาสานใส่ใจสานใยรักเพื่อครอบครัว (๒๕๕๔) การออกกำลังกายเพื่อสุขภาพคนสามวัย (๒๕๕๔) สานใจแม่อาสาสู่ชุมชน (๒๕๕๕) รักและห่วงใยใส่ใจแต่ในครรภ์ (๒๕๕๕) และ โรงเรียนพ่อแม่ดูแลหญิงตั้งครรภ์ (๒๕๕๖)
• เกิดกิจกรรมต่างๆอย่างต่อเนื่อง เช่น การสำรวจหญิงตั้งครรภ์และการเยี่ยมหญิงหลังคลอดบุตร การชักชวน ปกป้อง และเฝ้าระวังให้แม่เลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียวเป็นระยะเวลาอย่างน้อย ๖ เดือน และการส่งต่อแม่ที่มีปัญหาหลังคลอดบุตรไปยังโรงพยาบาล การดูแลทารกแรกเกิด การประชาสัมพันธ์และให้ความรู้กับกลุ่มนักเรียนอายุ ๑๐-๑๕ ปี และ กลุ่มหญิงวัยเจริญพันธุ์อายุไม่เกิน ๒๐ ปี

ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น
การดำเนินกิจกรรมและโครงการต่างๆในบริบทนมแม่สายใยรักแห่งครอบครัว ณ พื้นที่หมู่ ๖ ต.นาโยงเหนือ อ.นาโยง จ.ตรัง ส่งผลลัพธ์ให้เกิดการพัฒนาสุขภาพและคุณภาพชีวิตของหญิงวัยเจริญพันธุ์ หญิงตั้งครรภ์ หญิงหลังคลอดบุตร และทารก อย่างเป็นรูปธรรม และมีการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างกว้างขวางในชุมชน

ปัจจัยแห่งความสำเร็จ/ปัจจัยสนับสนุนให้เกิดความสำเร็จของผลงาน

ด้านเจ้าของผลงาน นางสุดารัตน์ จันทร์ทอง ทำงานเกี่ยวข้องกับเรื่องนมแม่มาโดยตลอด สืบเนื่องมากระทั่งปัจจุบัน

ด้านทีมพี่เลี้ยง การสนับสนุนทางด้านวิชาการจากเจ้าหน้าที่สาธารณสุข โรงพยาบาลนาโยงเหนือ และความร่วมมือในการพัฒนาจากและองค์การบริหารส่วนตำบลนาโยงเหนือ

ด้านทีมบริหารจัดการ ทีมงาน อสม. ผู้นำชุมชน และชาวบ้านมีความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน และเป็นทีมงานคุณภาพ

ประวัติของ อสม.

นางสุดารัตน์ จันทร์ทอง อายุ ๓๖ ปี สำเร็จการศึกษาระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง เป็นเจ้าหน้าที่ประจำศูนย์สามวัยสายใยรักแห่งครอบครัวนาโยงเหนือ ระยะเวลาที่เป็น อสม. ๑๒ ปี